تبلیغات
بررسی قران - فرقه قدریه (فرق اهل سنت)
درباره وبلاگ

آرشیو

طبقه بندی

آخرین پستها

پیوندها

صفحات جانبی

نویسندگان

ابر برچسبها

نظرسنجی

آمار وبلاگ

Admin Logo
themebox

free counters

فرقه قدریه (فرق اهل سنت)

منابع مقاله:

فرق و مذاهب کلامی، ربانی گلپایگانی، علی؛


محور بحث نزد این فرقه افعال اختیاری انسان- خصوصا کارهای ناروای او- بود. آنان فکر می کردند که اعتقاد به قدر پیشین الهی در افعال اختیاری انسان، با مختار و مرید بودن او در انجام این کارها سازگار نیست، و در این صورت تکلیف و مجازات افراد خطا کار عادلانه نخواهد بود. و از طرف دیگر هر گاه افعال انسان متعلق قدر و قضای الهی باشد، کارهای ناروای او به خدا نسبت داده خواهد شد، و این امر با تنزه و پیراستگی خداوند از قبایح و ناروایی ها منافات دارد.

از آنچه گفته شد، سه نکته به دست می آید:

الف: مسئله مورد بحث نزد قدریه، افعال اختیاری انسان، و قدر پیشین خداوند بود.

ب: عقیده آنان این بود که افعال اختیاری انسان از دایره قدر پیشین الهی بیرون است، لذا «قدریه » به معنی نافیان قدر الهی در کارهای اختیاری بشر است.

ج: انگیزه آنان از ابراز این عقیده دفاع از اختیار انسان و عدل الهی بود.

فرقه قدریه

منابع مقاله:

فرق و مذاهب کلامی، ربانی گلپایگانی، علی؛


محور بحث نزد این فرقه افعال اختیاری انسان- خصوصا کارهای ناروای او- بود. آنان فکر می کردند که اعتقاد به قدر پیشین الهی در افعال اختیاری انسان، با مختار و مرید بودن او در انجام این کارها سازگار نیست، و در این صورت تکلیف و مجازات افراد خطا کار عادلانه نخواهد بود. و از طرف دیگر هر گاه افعال انسان متعلق قدر و قضای الهی باشد، کارهای ناروای او به خدا نسبت داده خواهد شد، و این امر با تنزه و پیراستگی خداوند از قبایح و ناروایی ها منافات دارد.

از آنچه گفته شد، سه نکته به دست می آید:

الف: مسئله مورد بحث نزد قدریه، افعال اختیاری انسان، و قدر پیشین خداوند بود.

ب: عقیده آنان این بود که افعال اختیاری انسان از دایره قدر پیشین الهی بیرون است، لذا «قدریه » به معنی نافیان قدر الهی در کارهای اختیاری بشر است.

ج: انگیزه آنان از ابراز این عقیده دفاع از اختیار انسان و عدل الهی بود.

تاریخ پیدایش و رهبران

قدریه یکی از کهن ترین فرق کلامی است که در جهان اسلام پدید آمد. تاریخ دقیق ظهور آنان روشن نیست، ولی قدر مسلم این است که در نیمه دوم قرن نخست هجری این فرقه مطرح بوده و فعالیت داشته است، (1) زیرا نویسندگان ملل و نحل از معبد جهنی به عنوان یکی از پیشتازان قدریه یاد می کنند. و تاریخ وفات او را هشتاد هجری نگاشته اند، وی به دست عبد الملک مروان یا حجاج به قتل رسید.

از دیگر رهبران و مروجان اندیشه قدری غیلان دمشقی است. وی در سال 112ه به دست هشام بن عبد الملک کشته شد، و سومین پیشوای قدریه جعد بن درهم است که در سال 124ه به دست خالد بن عبد الله قسری به قتل رسید.

بغدادی در این باره گفته است:

«ثم حدث فی زمان المتاخرین من الصحابة خلاف القدریة فی القدر و الاستطاعة من معبد الجهنی و غیلان الدمشقی و الجعد بن درهم. . . » . (2)

شهرستانی نیز تاریخ پیدایش قدریه را عصر متاخرین صحابه دانسته، و از معبد جهنی و غیلان دمشقی و یونس اسواری به عنوان پیشوایان قدریه یاد کرده است. (3) از روایتی که طبرسی در کتاب احتجاج نقل کرده به دست می آید که حسن بصری (متوفای 110 ه) نیز از طرفداران اندیشه قدر بوده است، زیرا در آن روایت آمده است که حسن بصری به ملاقات امام باقر علیه السلام رفت، امام به او فرمود: «شنیده ام تو بر این عقیده ای که خداوند افعال بندگان را به آنان واگذار کرده است » . آنگاه او را از چنین عقیده ای بر حذر داشت و فرمود: «ایاک ان تقول بالتفویض. . . » (4) و حسن بصری سکوت اختیار کرد و چیزی نگفت. سکوت وی در چنین موقعیتی گواه این است که وی آن عقیده را قبول داشته است.

سید مرتضی نیز از داود بن ابی هند روایت کرده که حسن بصری می گفت: «کل شی ء بقضاء الله و قدره الا المعاصی » . (5)

قدریه و امویان

رابطه قدریه با حاکمان اموی رابطه ای قهرآمیز و خصمانه بود، و این بدان جهت بود که امویان معمولا قضا و قدر الهی را به گونه ای تفسیر می کردند که مستلزم مجبور بودن انسان در افعال خود بود. آنان با چنین تفسیر جبر آمیزی از قضا و قدر الهی- که متاسفانه عوام پسند نیز بود- سیاست های استبدادی خود را توجیه می کردند. به نقل ابن قتیبه (متوفای 276) هنگامی که معاویه، با تطمیع و تهدید، گروهی از مهاجران و انصار را به بیعت با یزید وادار کرد، و مورد اعتراض عایشه واقع شد، در پاسخ گفت: «ان امر یزید قضاء من القضاء» . (6) دیگر حاکمان اموی نیز این روش معاویه را به کار می بردند، چنانکه ابو علی جبایی گفته است: «اولین کسی (از حکام اموی) که از عقیده جبر طرفداری کرد معاویه بود. وی همه کارهای خود را به قضاء و قدر الهی مستند می کرد و بدین وسیله در برابر مخالفان عذر می خواست. پس از وی این اندیشه در میان زمامداران اموی رواج یافت. (7)

صواب و خطای قدریه

قدریه در مخالفت با عقیده جبر و دفاع از اختیار انسان و عدل الهی بر صواب بودند، ولی در روشی که انتخاب کرده بودند، یعنی انکار قدر الهی در افعال انسان، بر خطا بودند، چرا که لازمه اش این است که انسان در انجام کارهای خود مستقل از مشیت و قدر خداوند عمل کند، که با اصل توحید در خالقیت و تدبیر منافات دارد. و به عبارت دیگر دایره سلطنت و قدرت الهی را محدود می سازد، و به نوعی ثنویت و شرک در مقام خلق و تدبیر می انجامد. این نقد بر قدریه در روایات ائمه اهل بیت علیهم السلام وارد شده است که برخی را یادآور می شویم:

1- شیخ صدوق در کتاب ثواب الاعمال از امام علی علیه السلام روایت کرده که فرمود:

«لکل امة مجوس، و مجوس هذه الامة الذین یقولون لا قدر» . (8)

2- امام باقر علیه السلام به حسن بصری فرمود:

«ایاک ان تقول بالتفویض، فان الله عز و جل لم یفوض الامر الی خلقه وهنا منه و ضعفا. . . » . (9)

3- از امام رضا علیه السلام روایت شده که فرمود:

«مساکین القدریة ارادوا ان یصفوا الله عز و جل بعد له فاخرجوه من قدرته و سلطانه » . (10)

در پایان این بحث چند نکته را یادآور می شویم:

1- در مکتب اهل بیت علیهم السلام عقیده جبر و تفویض هر دو باطل است، و عقیده صحیح همان اختیار است که از طریق امر بین الامرین تفسیر شده است.

2- از دیدگاه اهل بیت علیهم السلام عمومیت قدرت و خالقیت خداوند مستلزم استناد قبایح افعال انسانها به خدا نیست، زیرا در این جا باید میان قدر و مشیت تکوینی، و قدر و مشیت تشریعی فرق گذاشت.

3- در مکتب اهل بیت علیهم السلام هم عقیده نافیان قدر به عقیده مجوس تشبیه شده است، و هم عقیده معتقدان به جبر، نافیان از آن جهت که انسان را فاعل مستقل کارهای خود می دانستند و لازمه آن اعتقاد به دو آفریدگار است مانند (خدا و انسان) مجوس به دو مبدا (یزدان و اهریمن) عقیده داشتند. و جبرگرایان از آن جهت که به سان مجوس نکاح با مادران و دختران را جایز می دانستند، و آن را به خدا نسبت می دادند، و افعال ناروای بشر را به خداوند نسبت می دادند.

4- قدریه، چون با بنی امیه روشی سازش ناپذیر و ماجراجویانه داشتند، چندان دوام نیاوردند، ولی نظریه آنان درباره قدر مورد قبول معتزله قرار گرفت و ادامه یافت.

پی نوشت ها:

1- مقصود این نیست که قبل از آن اندیشه قدریه در بین مسلمانان وجود نداشته است، بلکه مقصود این است که این عقیده به صورت یک فرقه خاص قبل از این وجود نداشت.

2- الفرق بین الفرق، ص 18- 19.

3- الملل و النحل، ج 1، ص 30.

4- الاحتجاج، ص 326.

5- امالی السید المرتضی، ج 1، ص 106.

6- الامامة و السیاسة، ج 1، ص 158، 161.

7- المغنی، قاضی عبد الجبار، ج 8، ص 4.

8- بحار الانوار، ج 5، ص 120، روایت 58، به نقل از ثواب الاعمال.

9- الاحتجاج، ص 326.

10- بحار الانوار، ج 5، ص 54.



نوشته شده توسط :محسن
سه شنبه 30 شهریور 1389-08:00 ب.ظ
نظرات() 

Cialis online
پنجشنبه 15 آذر 1397 11:13 ب.ظ

Thanks, Helpful information.
cialis generico milano cialis coupons generic cialis 20mg uk cialis sale online i recommend cialis generico cialis lowest price cialis mit grapefruitsaft how do cialis pills work buy cialis online buy cialis cheap 10 mg
buy generic cialis online
پنجشنبه 15 آذر 1397 03:44 ق.ظ

Many thanks! Very good stuff.
sublingual cialis online cialis for sale in europa cialis professional from usa cialis 10mg prix pharmaci buy cialis online warnings for cialis cialis 100 mg 30 tablet cialis rckenschmerzen cialis official site cialis generico lilly
buy tadalafil no prescription
چهارشنبه 14 آذر 1397 10:24 ق.ظ

Fantastic posts, Regards.
cialis australia org precios de cialis generico cialis 5 mg para diabeticos usa cialis online acheter cialis kamagra cialis without a doctor's prescription cialis 20 mg effectiveness cialis daily new zealand online cialis cialis kaufen wo
Buy cialis online
سه شنبه 13 آذر 1397 10:55 ب.ظ

Perfectly voiced of course. !
cialis daily how do cialis pills work cialis patent expiration cialis super kamagra cialis generico in farmacia cialis tablets generic cialis 20mg uk buy name brand cialis on line buy original cialis cialis daily reviews
Buy cialis online
سه شنبه 13 آذر 1397 12:00 ب.ظ

Fantastic postings. Kudos!
cialis cuantos mg hay click here take cialis generic cialis soft gels cialis 5 mg schweiz cialis australia org prix cialis once a da opinioni cialis generico cialis for daily use cialis tablets cilas
Cialis online
سه شنبه 13 آذر 1397 12:25 ق.ظ

Whoa a good deal of amazing tips!
safe dosage for cialis cialis dose 30mg tadalafil 20 mg look here cialis cheap canada cialis kaufen bankberweisung 200 cialis coupon buy cialis sample pack buy cialis enter site 20 mg cialis cost cialis purchasing
Cialis online
دوشنبه 12 آذر 1397 11:28 ق.ظ

Nicely put. Regards.
prix de cialis order cialis from india cialis 5 mg para diabeticos cialis coupon cialis 5 mg buy generic cialis ou trouver cialis sur le net cialis cost we choice cialis uk purchasing cialis on the internet
Cialis prices
یکشنبه 11 آذر 1397 11:59 ب.ظ

You actually stated that really well.
price cialis per pill cialis dosage cialis for sale south africa cialis cipla best buy cialis online nederland viagra vs cialis interactions for cialis costo in farmacia cialis walgreens price for cialis tesco price cialis
Cialis online
یکشنبه 11 آذر 1397 10:51 ق.ظ

With thanks! Very good information.
ou acheter du cialis pas cher cialis generico american pharmacy cialis buy cialis sample pack cialis generico safe site to buy cialis online cialis for sale canadian cialis click here take cialis how much does a cialis cost
Buy cialis online
یکشنبه 11 آذر 1397 12:03 ق.ظ

Reliable advice. With thanks.
cialis herbs cialis therapie tadalafil 20 mg click here take cialis price cialis per pill price cialis wal mart pharmacy get cheap cialis the best choice cialis woman we choice cialis uk 200 cialis coupon
where to buy cialis online
شنبه 10 آذر 1397 10:48 ق.ظ

With thanks, Loads of info!

cialis canadian drugs female cialis no prescription generic cialis pro cialis generico in farmacia cialis venta a domicilio cialis 10mg prix pharmaci buy cialis uk no prescription buy original cialis cialis canada on line cialis online
Cialis pills
جمعه 9 آذر 1397 11:30 ب.ظ

Useful material. Thanks!
cialis prices in england legalidad de comprar cialis 5 mg cialis coupon printable cialis 30 day trial coupon cialis name brand cheap cialis pills in singapore cialis venta a domicilio cialis tablets for sale non 5 mg cialis generici how to purchase cialis on line
Cialis canada
جمعه 9 آذر 1397 11:45 ق.ظ

With thanks. Ample data!

purchase once a day cialis generic cialis where to buy cialis in ontario cialis daily new zealand cialis pills boards cialis dosage amounts cialis name brand cheap safe site to buy cialis online cialis cipla best buy overnight cialis tadalafil
buy cialis online no prescription
جمعه 9 آذر 1397 12:27 ق.ظ

Regards, I enjoy this.
generic cialis at walmart generic cialis levitra buy cheap cialis in uk cialis 30 day sample cialis tadalafil online preis cialis 20mg schweiz precios de cialis generico canadian cialis cialis tablets australia chinese cialis 50 mg
Cialis prices
پنجشنبه 8 آذر 1397 01:05 ب.ظ

Nicely put, Appreciate it.
cialis farmacias guadalajara cialis generic cialis free trial cialis great britain cialis professional yohimbe comprar cialis 10 espa241a enter site very cheap cialis cialis pas cher paris we choice cialis uk cialis dosage amounts
Buy cialis online
پنجشنبه 8 آذر 1397 12:41 ق.ظ

Nicely put, With thanks!
purchase once a day cialis cialis generico in farmacia cialis great britain tarif cialis france tadalafil cialis para que sirve 5 mg cialis pharmacie en ligne pastillas cialis y alcoho cialis cost pastillas cialis y alcoho
buy cialis online best price
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:23 ب.ظ

Whoa quite a lot of superb knowledge.
cialis generico milano cipla cialis online cialis australian price il cialis quanto costa generic cialis 20mg tablets achat cialis en europe buy name brand cialis on line cialis free trial cialis 10mg prix pharmaci fast cialis online
Buy cialis
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:18 ق.ظ

Amazing write ups. With thanks!
cialis herbs cialis soft tabs for sale free generic cialis cialis 10mg prix pharmaci when can i take another cialis cialis 05 il cialis quanto costa we recommend cialis best buy cialis dosage recommendations generic cialis levitra
levitra without a doctor prescription
چهارشنبه 18 مهر 1397 11:10 ب.ظ

Really many of amazing material!
levitra 20 mg bayer prezzo levitra online levitra prices levitra 10 mg kopen buy 10 mg levitra levitra 10 mg kopen vardenafil vardenafil 20mg buy levitra cheap 20mg levitra
buy cials online
دوشنبه 9 مهر 1397 11:34 ب.ظ

Incredible lots of excellent material.
acheter cialis meilleur pri acquisto online cialis cialis generico en mexico buy name brand cialis on line bulk cialis interactions for cialis cialis 05 click here to buy cialis we recommend cheapest cialis cialis per paypa
buy cialis medication
شنبه 7 مهر 1397 09:53 ب.ظ

You have made your stand extremely nicely!.
we like it safe cheap cialis cialis tadalafil online how much does a cialis cost side effects for cialis purchase once a day cialis deutschland cialis online fast cialis online are there generic cialis cialis dosage cialis online napol
cialisda.com
شنبه 7 مهر 1397 06:23 ب.ظ

Thanks a lot. I value this.
cialis prices cialis kaufen cipla cialis online cialis usa cost cialis 20mg cialis 5 mg para diabeticos we choice cialis pfizer india tadalafil tablets viagra cialis levitra cipla cialis online
Cialis online
جمعه 6 مهر 1397 05:57 ب.ظ

Wow a good deal of awesome information!
cialis online deutschland cost of cialis cvs side effects of cialis cialis 5 mg side effects of cialis cialis side effects dangers cialis prezzo in linea basso cialis great britain link for you cialis price acquisto online cialis
canadian pharmaceuticals online
شنبه 31 شهریور 1397 01:20 ب.ظ

You actually stated this fantastically.
northwest pharmacies drugstore online canada prescription drugs without prior prescription canadian discount pharmacies in canada reputable canadian prescriptions online most reliable canadian pharmacies Northwest Pharmacy no 1 canadian pharcharmy online pharmacy times buy viagra now
cialisvonline.com
جمعه 23 شهریور 1397 05:23 ب.ظ

Tips certainly regarded..
price cialis wal mart pharmacy viagra vs cialis cialis price in bangalore cialis coupons printable how much does a cialis cost cialis coupons printable canadian discount cialis acquistare cialis internet female cialis no prescription venta de cialis canada
cialisda.com
پنجشنبه 15 شهریور 1397 12:05 ق.ظ

Fantastic postings, Cheers.
cialis canada on line only best offers 100mg cialis cialis generique tadalafil where do you buy cialis only best offers cialis use usa cialis online sialis compare prices cialis uk we use it 50 mg cialis dose
online canadian pharmacy
سه شنبه 13 شهریور 1397 04:20 ب.ظ

You actually expressed that wonderfully.
canadian rx drugstore online india canadian pharmaceuticals stocks good canadian online pharmacies canada pharmacies canada pharmacies online prescriptions canadianpharmacyusa24h is it legal are canadian online pharmacies safe canadian prescription drugstore drugs for sale in mexico
buycialisky.com
سه شنبه 13 شهریور 1397 02:05 ق.ظ

Amazing many of very good facts!
buy online viagra uk how get viagra where can i buy viagra pills pfizer viagra purchase viagra online buy viagra online cheap uk safe place to buy viagra online buy viagra soft buying viagra online australia purchase viagra
http://cialisvv.com/
یکشنبه 11 شهریور 1397 11:56 ب.ظ

With thanks. A good amount of facts.

fast cialis online cialis patent expiration rx cialis para comprar cialis for sale in europa cialis rezeptfrei sterreich fast cialis online cost of cialis cvs we use it cialis online store cialis canada on line buy name brand cialis on line
cialissv.com
یکشنبه 21 مرداد 1397 07:28 ب.ظ

Fantastic posts. Thanks!
cialis online deutschland comprar cialis navarr cialis online cialis lilly tadalafi cialis free trial canadian cialis cialis 5 mg cialis online cialis arginine interactio dose size of cialis
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر






نمایش نظرات 1 تا 30